Leptanal

Lyfjabokin 05 (1)
Leitaðu í Lyfjabókinni Hér finnur þú öll skráð lyf á Íslandi sem seld eru í apótekum
Lyfjabókin

Leptanal

Opna mína lyfseðla
Ópíóíðar til svæfinga

Lyfseðilsskylt

Verðflokkur 0: Lyfið er ekki niðurgreitt og fellur ekki inn í greiðsluþrepakerfiðVirkt innihaldsefni: FentanýlSkráð 1. október 1989

Leptanal er verkjastillandi lyf sem notað er á sjúkrahúsum. Virka efnið, fentanyl, hefur öflug verkjastillandi áhrif auk slævandi áhrifa. Leptanal er notað við skurðaðgerðir og rannsóknir.

Notkun á lyfjum

LyfjaformStungulyf.
Venjulegar skammtastærðirSkammtar eru einstaklingsbundnir. Við ákvörðun skammta skal hafa til hliðsjónar líkamsþyngd, líkamlegt ástand, sjúkdóma, samhliða notkun annarra lyfja, sem og eðli aðgerðar og svæfingar. Verkjastillandi áhrif 100 míkróg (2 ml) skammts jafngilda áhrifum 10 mg af morfíni.
Hversu langur tími uns verkun kemur framEftir inndælingu Leptanal í bláæð kemur verkun fljótt fram. Hámarks verkjastillandi áhrif koma yfirleitt fram eftir 3-5 mínútur og á sama tíma kemur öndunarbæling fram.
VerkunartímiVerkunarlengd eftir allt að 100 míkróg stakan skammt í bláæð er um 30 mínútur.
GeymslaGeymið lykjurnar í ytri umbúðum til varnar gegn ljósi. Út frá örverufræðilegu sjónarmiði á að nota lyfið sem hefur verið undirbúið með smitgát strax. Ef lausnin er ekki notuð strax eru geymslutíminn og geymsluskilyrðin fyrir notkun á ábyrgð notanda og á venjulega ekki að vera lengri en 24 klst.
Ef skammtur gleymistÁ ekki við.
Hvernig á að hætta töku lyfsinsLangtíma endurtekin gjöf með stuttum hléum getur valdið fráhvarfsheilkenni þegar meðferð er hætt. Ráðfærðu þig við lækni.
Ef tekinn er of stór skammturLeptanal er einungis notað á sjúkrahúsum. Láttu lækni eða hjúkrunarfræðing vita ef þú upplifir eftirfarandi einkenni um ofskömmtun: öndunarbælingu, skert meðvitund, hægur hjartsláttur og lágur blóðþrýstingur. Einnig geta vöðvastífleiki, vöðvakippir, ógleði, uppköst, kvíði og æsingur komið fyrir. Læknirinn mun, ef það gerist, grípa til nauðsynlegra aðgerða eins og að gefa súrefni, veita öndunarhjálp og gefa mótefni (t.d. naloxon).
LangtímanotkunEkki ráðlögð.

Aukaverkanir

Flestar aukaverkanir koma fram meðan á aðgerðinni stendur og læknirinn mun bregðast við þeim meðan þú getur fundið fyrir sumum aukaverkunum í stuttan tíma á eftir. Algengastar (geta komið fyrir hjá fleiri en 1 af 10 einstaklingum) eru vöðvastífleiki, ógleði og uppköst.

Algengar aukaverkanir (>1%):
  • Háþrýstingur, lágþrýstingur
    Leitið til læknis
  • Hjartsláttartruflanir, hraður eða hægur hjartsláttur
    Leitið til læknis
  • Ofnæmisviðbrögð í húð
    Leitið til læknis
  • Ósjálfráðar hreyfingar
    Leitið til læknis
  • Ringlun eftir aðgerð
    Leitið til læknis
  • Sjóntruflanir
    Leitið til læknis
  • Slævandi verkun
    Leitið til læknis
  • Taugafylgikvilli í tengslum við deyfinguna
    Leitið til læknis
  • Verkir í bláæðum (æðar sem leiða blóðið til hjartans)
    Leitið til læknis
  • Krampar í öndunarvegi eða barkakýli, skammvinnt öndunarstopp
    Leitið strax til læknis
Sjaldgæfar aukaverkanir (<1%):
  • Æsingur eftir aðgerð
    Leitið til læknis
  • Bláæðabólga
    Leitið til læknis
  • Blóðþrýstingsflökt
    Leitið til læknis
  • Fylgikvillar í öndunarvegi vegna deyfingarinnar eða aðgerðar
    Leitið til læknis
  • Höfuðverkur
    Leitið til læknis
  • Kuldahrollur, lágur líkamshiti
    Leitið til læknis
  • Oföndun, hiksti
    Leitið til læknis
  • Vellíðan
    Leitið til læknis

Milliverkanir

Fentanýl getur valdið auknum bælandi áhrifum með grunnri öndun, lágþrýstingi, miklum sefandi áhrifum og dái samtímis notkun lyfja sem hafa áhrif á miðtaugakerfið. Til þeirra lyfja teljast til dæmis þunglyndislyf, sefandi lyf, svefnlyf, almenn svæfinga- og deyfingalyf, róandi lyf, vöðvaslakandi lyf og áfengi. Því þarf að fylgjast mjög náið með sjúklingum sem fá þessi lyf samtímis fentanýli.

Nánari upplýsingar

Leitið ráða hjá heilbrigðisstarfsmanni áður en lyfið er notað ef:

  • þú sért með ofnæmi fyrir virka efninu eða einhverju hjálparefnanna
  • þú takir einhver önnur lyf
  • þú sért með öndunarbælingu
  • þú ert með slímtappa
MeðgangaNotkun ekki ráðlögð. Fentanyl getur borist yfir fylgju snemma á meðgöngu. Fráhvörf nýbura eins og krampar, pirringur og uppköst hafa verið tilkynnt eftir langvarandi notkun móður á ópíóíð lyfjum eins og fentanyl á meðgöngu.
BrjóstagjöfÞú mátt ekki gefa brjóst fyrr en Leptanal er horfið úr líkamanum (u.þ.b. 24 klst.). Ekki má nota brjóstamjólk sem hefur verið mjólkuð innan 24 klst. eftir að Leptanal var gefið.
BörnLyfið er ekki ætlað börnum undir 12 ára aldri. Hjá börnum sem anda sjálf má aðeins nota lyfið til verkjastillingar í tengslum við svæfingu eða sem hluta af róandi/verkjastillandi meðferð. Börn á aldrinum 12 til 17 ára: sömu skammtar og fyrir fullorðna.
Eldra fólkNota skal minni skammt handa öldruðum (> 65 ára) og veikburða sjúklingum, sem og handa sjúklingum með skjaldvakabrest eða skerta lifrarstarfsemi.
AksturLeptanal getur haft áhrif á hæfnina til aksturs og notkunar véla. Ráðlegt er að bíða a.m.k. 24 klst. frá lyfjagjöf með Leptanal þar til ekið er eða vélar notaðar. Vegna einstaklingsbundins munar mun læknirinn ákveða hvenær öruggt er fyrir þig að aka eða nota vélar.
ÁfengiNotkun ekki ráðlögð fyrir og á meðan lyfið er enn til staðar í líkamanum. Getur aukið hættu á alvarlegum aukaverkunum sem stafa af bælingu á miðtaugakerfið.
ÍþróttirBannað í keppni.
FíknarvandamálVið endurtekna notkun ópíóíða getur þol komið fram og sjúklingur orðið líkamlega og andlega háður lyfinu. Aukin hætta er hjá sjúklingum með sögu um misnotkun efna (þ. á m. lyfja- eða áfengismisnotkun eða fíkn).
AnnaðVegna öndunarbælandi áhrifa Leptanal skulu einungis þeir sem hafa reynslu af nútíma svæfingu með barkaþræðingu annast gjöf lyfsins.
Nánari upplýsingar um lyfið er að finna í SPC texta og í fylgiseðli lyfsins, sem finna má á heimsíðu Sérlyfjaskrá. Ef upplýsingar hér stangast á við þær upplýsingar ber að fara eftir SPC texta lyfsins og/eða fylgiseðli.