Afipran

Lyfjabokin 05 (1)
Leitaðu í Lyfjabókinni Hér finnur þú öll skráð lyf á Íslandi sem seld eru í apótekum
Lyfjabókin

Afipran

Opna mína lyfseðla
Lyf gegn starfrænum meltingartruflunum

Lyfseðilsskylt

Verðflokkur G: Lyfið er niðurgreitt og fellur inn í greiðsluþrepakerfiðVirkt innihaldsefni: MetóklópramíðSkráð 1. mars 2013

Afipran er gefið við ógleði, uppköstum og meltingartruflunum. Metóklópramíð, virka efnið í lyfinu, hefur bein áhrif á meltingarveginn þar sem það örvar hreyfingar í vélinda, maga og görnum. Auk þess eykur það líka spennu í efra magaopi. Þetta veldur því að maginn tæmist hraðar og kemur í veg fyrir bakflæði magainnihalds í vélinda. Metóklópramíð vinnur mikið á ógleði. Það er af þeim sökum gefið við ógleði sem stafar m.a. af mígreni eða kemur í kjölfar krabbameinsmeðferðar. Aukaverkanir lyfsins valda yfirleitt litlum óþægindum. Þó geta í sumum tilfellum komið fram vöðvakrampar í hálsi eða andliti. Krampar þessir eru algengari hjá börnum og fólki undir tvítugu og tíðari við stærri lyfjaskammta.

Tafla 10 mg Tafla

Notkun á lyfjum

LyfjaformTöflur og stungulyf 5 mg/ml lausn
Venjulegar skammtastærðirFULLORÐNIR: Stakur ráðlagður skammtur fyrir fullorðna er 10 mg, allt að þrisvar á sólarhring. Stærsti ráðlagði dagskammtur er 30 mg eða 0,5 mg/kg líkamsþyngdar. Lengd meðferðar má að hámarki vera 5 dagar. Líða þarf a.m.k. 6 klst á milli tveggja lyfjagjafa, jafnvel þó um sé að ræða uppköst eða höfnun skammtsins. BÖRN: Ráðlagður skammtur til inntöku er 0,1 til 0,15 mg/kg líkamsþyngdar, allt að þrisvar á sólarhring. Hámarksskammtur er 0,5 mg/kg líkamsþyngdar á sólarhring. ATHUGIÐ töflur henta ekki til notkunar hjá börnum sem eru minna en 61 kg.
Hversu langur tími uns verkun kemur framÁhrif á magatæmingu: 1-3 mín. eftir gjöf í æð, 5-15 mín. eftir gjöf í vöðva, 60 mín. eftir inntöku og 1-3 klst. eftir gjöf í endaþarm.
VerkunartímiU.þ.b. 8 klst.
Þörf á að breyta mataræði meðan lyfið er tekiðEngin.
GeymslaGeymist í lokuðum umbúðum við stofuhita þar sem börn hvorki ná til né sjá.
Ef skammtur gleymistNotaðu lyfið um leið og þú manst eftir því. Ef stutt er til næsta skammts skaltu sleppa þeim sem gleymdist og halda áfram að nota lyfið eins og venjulega. Ekki nota tvo skammta í einu.
Hvernig á að hætta töku lyfsinsHætta má notkun lyfsins þegar einkenni eru ekki lengur til staðar.
Ef tekinn er of stór skammturEf tekinn er inn of stór skammtur af lyfinu eða ef barn hefur í ógáti tekið inn lyfið skal hafa samband við lækni, sjúkrahús eða eitrunarmiðstöð (sími 543 2222). Stakir skammtar sem eru litlu stærri en venjulega ættu ekki að valda óþægindum. Stórir skammtar valda frekar sljóleika eða vöðvakrömpum.
LangtímanotkunHreyfitruflanir af völdum lyfsins eru líklegri ef það er notað í langan tíma. Meðferð skal ekki standa lengur en í 3 mánuði. Metóklópramíð er sjaldan notað í langtímameðferð.

Aukaverkanir

Aukaverkanir koma fram hjá 11-20% þeirra sem taka lyfið. Flestar þeirra koma frekar fram eftir því sem skammtar eru stærri.

Algengar aukaverkanir (>1%):
  • Aukin mjólkurmyndun hjá konum
    Leitið til læknis
  • Brjóstastækkun hjá karlmönnum
    Leitið til læknis
  • Niðurgangur
    Leitið til læknis
  • Tíðateppa
    Leitið til læknis
  • Vöðvakrampar, skjálfti, óróleiki
    Leitið til læknis
  • Þróttleysi, syfja
    Leitið til læknis
  • Meðvitundarleysi, rugl, ofskynjanir
    Leitið strax til læknis
  • Útbrot, kláði, bjúgur og öndunarerfiðleikar
    Leitið strax til læknis
Sjaldgæfar aukaverkanir (<1%):
  • Hækkun líkamshita
    Leitið strax til læknis
  • Ósjálfráðar hreyfingar
    Leitið strax til læknis

Milliverkanir

Metóklópramíð virka efni Afipran má ekki nota samhliða levodopa eða dópamínörvandi lyfjum. Ef metóklópramíð er notað samtímis sefandi lyfjum er meiri hætta á aukaverkunum, s.s. hreyfitruflunum. Notkun samhliða miðtaugakerfisbælandi lyfja getur aukið aukaverkanir á miðtaugakerfið. Notkun samhliða andkólínvirkra lyfja og morfínafleiða hindrar áhrif metóklópramíðs á þarmahreyfingar.

Nánari upplýsingar

Leitið ráða hjá heilbrigðisstarfsmanni áður en lyfið er notað ef:

  • grunur leiki á um þungun eða að þú sért með barn á brjósti
  • þú sért með langvarandi lifrar- eða nýrnasjúkdóm
  • þú sért með ofnæmi fyrir virka efninu eða einhverju hjálparefnanna
  • þú sért með parkinsonsveiki
  • þú sért með æxli í nýrnahettum
  • þú hafir einhvern tíma átt við þunglyndi að stríða
  • þú hafir fengið krampa eða sért með flogaveiki
  • þú takir einhver önnur lyf
  • þú sért með blæðingar eða teppu í meltingarvegi
MeðgangaAfipran má nota á meðgöngu í samráði við lækni ef notkun er talin klínískt nauðsynleg. Forðast skal notkun við lok meðgöngu vegna möguleika á utanstrýtueinkennum hjá nýbura.
BrjóstagjöfLyfið skilst í litlu magni í brjóstamjólk og er því ekki mælt með notkun Afipran samhliða brjóstagjöf.
BörnEkki má nota Afipran hjá börnum yngri en 1 árs
Eldra fólkTaka þarf tillit til nýrnar- og lifrarstarfsemi og almenns heilsubrests við ákvörðun skammta.
AksturLyfið getur haft sljóvgandi áhrif og því er ekki ráðlegt að aka bíl fyrr en ljóst er hvaða áhrif lyfið hefur.
ÁfengiDregur úr gagnlegum áhrifum lyfsins en eykur sljóvgandi áhrif þess. Ekki neyta áfengis meðan lyfið er notað.
ÍþróttirLeyft við æfingar og í keppni.
Nánari upplýsingar um lyfið er að finna í SPC texta og í fylgiseðli lyfsins, sem finna má á heimsíðu Sérlyfjaskrá. Ef upplýsingar hér stangast á við þær upplýsingar ber að fara eftir SPC texta lyfsins og/eða fylgiseðli.