Amitriptylin Abcur

Lyfjabokin 05 (1)
Leitaðu í Lyfjabókinni Hér finnur þú öll skráð lyf á Íslandi sem seld eru í apótekum
Geðdeyfðarlyf

Lyfseðilsskylt

Verðflokkur G: Lyfið er niðurgreitt og fellur inn í greiðsluþrepakerfiðVirkt innihaldsefni: AmitriptýlínSkráð 1. október 2017

Amitriptylin er geðdeyfðarlyf. Það tilheyrir flokki þríhringlaga geðdeyfðarlyfja, sem eru svo nefnd vegna efnafræðilegrar byggingar sinnar. Lyf í þessum flokki voru þau fyrstu sem notuð voru við geðdeyfð en verkunarmáti og aukaverkanir þeirra flestra er svipaður. Þau hafa áhrif á flest einkenni geðdeyfðar, bæta skap, auka líkamlega virkni, bæta matarlyst og auka áhuga á daglegu lífi. Þessi áhrif koma aðeins fram hjá sjúklingum með geðdeyfð en sjást ekki ef heilbrigðir taka lyfin. Helstu gallar þríhringlaga geðdeyfðarlyfjanna eru þeir að aukaverkanir eru nokkuð tíðar og að töluverð hætta er á eiturverkunum ef mjög stórir skammtar eru teknir. Virka efnið amitriptýlín hefur einnig nokkur róandi og kvíðastillandi áhrif. Það virkar töluvert meira róandi en önnur skyld lyf og hentar því vel þegar kvíði eða svefntruflanir fylgja geðdeyfð. Amitriptýlín vegur einnig upp þær breytingar sem verða á svefnmynstri sjúklinga með geðdeyfð og svefninn verður eðlilegri. Amitriptýlín er aðallega notað í langtímameðferð við geðdeyfð en einnig sem fyrirbyggjandi meðferðar við þrálátum spennuhöfuðverk og mígreni hjá fullorðnum. Lyfið hefur einnig verið gefið við næturþvaglátum hjá börnum og við langvarandi verkjum, t.d. vegna taugaskemmda hjá sykursjúkum.

Tafla 10 mg Filmuhúðuð tafla

Notkun á lyfjum

LyfjaformTöflur til inntöku.
Venjulegar skammtastærðirFullorðnir: 10-150 mg á dag. Börn 6-10 ára: 10-20 mg fyrir svefn. Börn 11-16 ára. 25-50 mg fyrir svefn. Ekki má tyggja töflurnar.
Hversu langur tími uns verkun kemur fram2-4 vikur.
VerkunartímiEkki að fullu þekktur.
Þörf á að breyta mataræði meðan lyfið er tekiðEngin.
GeymslaGeymist í lokuðum umbúðum við eða undir stofuhita, á þurrum stað varið raka, þar sem börn hvorki ná til né sjá.
Ef skammtur gleymistEf lyfið er aðeins tekið að kvöldi þá á ekki að taka skammtinn morguninn eftir heldur sleppa honum. Í öðrum tilvikum skaltu taka lyfið um leið og þú manst eftir því. Ef stutt er til næsta skammts skaltu sleppa þeim sem gleymdist og halda áfram að taka lyfið eins og venjulega. Ekki taka tvo skammta í einu.
Hvernig á að hætta töku lyfsinsSjúkdómseinkenni geta aftur komið fram þegar töku lyfsins er hætt. Ekki hætta töku lyfsins nema í samráði við lækni. Æskilegt er að minnka skammtana smá saman.
Ef tekinn er of stór skammturLeitið læknis í öllum tilvikum. Ef vart verður við einkenni eins og hjartsláttarónot, krampa eða skerta meðvitund skal leita neyðarhjálpar þegar í stað.
LangtímanotkunLyfið skal ekki notar lengur en 3 mánuði samfellt við næturþvaglátum. Ef munnþurrkur af völdum lyfsins er viðvarandi getur það skaðað tannhold og slímhúð í munninum.

Aukaverkanir

Sljóleiki og sjóntruflanir eru algengustu aukaverkanir lyfsins. Sljóleiki kemur fram hjá um 20% sjúklinga sem taka lyfið og sjóntruflanir hjá um 10%. Margar aukaverkanir lyfsins koma aðeins fyrir í upphafi meðferðar en hverfa við áframhaldandi notkun.

Algengar aukaverkanir (>1%):
  • Aukin matarlyst, þyngdaraukning
    Leitið til læknis
  • Breytt bragðskyn
    Leitið til læknis
  • Erfiðleikar með tal, hreyfitruflanir
    Leitið til læknis
  • Hjartsláttarónot, aðsvif
    Leitið til læknis
  • Höfuðverkur, svimi, ógleði
    Leitið til læknis
  • Minnkuð kynhvöt eða kyngeta
    Leitið til læknis
  • Munnþurrkur, hægðatregða, aukin svitamyndun
    Leitið til læknis
  • Náladofi
    Leitið til læknis
  • Rugl
    Leitið til læknis
  • Sjóntruflanir, þokusýn
    Leitið til læknis
  • Skjálfti
    Leitið til læknis
  • Þreyta, sljóleiki
    Leitið til læknis
  • Þvagtregða
    Leitið strax til læknis
Sjaldgæfar aukaverkanir (<1%):
  • Gula
    Leitið til læknis
  • Hiti, slappleiki, lystarleysi og marblettir
    Leitið strax til læknis
  • Krampar
    Leitið strax til læknis
  • Útbrot, kláði, bjúgur og öndunarerfiðleikar
    Leitið strax til læknis

Milliverkanir

Lyfið getur aukið slævandi áhrif annarra lyfja sem bæla miðtaugakerfið eins og svefnlyfja, róandi lyfja og sterkra verkjalyfja. Náttúrulyfið Jóhannesarjurt og getnaðarvarnarlyf til inntöku geta haft áhrif á virkni lyfsins.

Nánari upplýsingar

Leitið ráða hjá heilbrigðisstarfsmanni áður en lyfið er notað ef:

  • grunur leiki á um þungun eða að þú sért með barn á brjósti
  • þú sért með gláku
  • þú sért með gláku eða hækkaðan augnþrýsting
  • þú sért með hjarta- eða æðasjúkdóm
  • þú sért með ofnæmi fyrir virka efninu eða einhverju hjálparefnanna
  • þú sért með ofvirkan skjaldkirtil
  • þú sért með stækkaðan blöðruhálskirtil eða eigir erfitt með þvaglát
  • þú sért með sykursýki
  • þú hafir fengið krampa eða sért með flogaveiki
  • þú takir einhver önnur lyf
  • þú sért með skerta lifrarstarfsemi
MeðgangaNokkur hætta er á því að lyfið hafi áhrif á fóstur.
BrjóstagjöfLyfið berst í brjóstamjólk og getur haft áhrif á barnið.
BörnLyfið er notað við næturþvaglátum hjá börnum á aldrinum 7-16 ára.
Eldra fólkAukin hætta er á aukaverkunum, minni skammtar eru oft notaðir.
AksturLyfið getur virkað sljóvgandi, dregið úr viðbragðsflýti og valdið sjóntruflunum. Ekki aka bíl fyrr en reynsla er komin á það hvaða áhrif lyfið hefur.
ÁfengiGetur aukið sljóvgandi áhrif lyfsins. Áfengi eykur einnig hættu á eitrunum af völdum lyfsins. Almennt er mælt gegn því að neyta áfengis samhliða meðferð með geðdeyfðarlyfjum.
ÍþróttirLeyft við æfingar og í keppni.
Nánari upplýsingar um lyfið er að finna í SPC texta og í fylgiseðli lyfsins, sem finna má á heimsíðu Sérlyfjaskrá. Ef upplýsingar hér stangast á við þær upplýsingar ber að fara eftir SPC texta lyfsins og/eða fylgiseðli.